IV. Ünite: Roman

1. TOPLUMCU GERÇEKÇİ:

  • Dönemin siyasi ve sosyal koşullarıyla aynı doğrultuda toplumdaki değişik katmanlarında yer özellikle de yoksul, işçi ve köylülerin sorunlarını konu alan kişilere değinilir.
  • Köyden şehre göç temasını ilk işleyenlerden biri Orhan Kemal’dir.
  • Okura mesaj verme amacı güder.
  • Yöresel ağızla konuşulur ve cümle yapılarına yer vermiştir.
  • Toplumcu gerçekçiler: Kemal Tahir, Orhan Kemal, Yaşar Kemal, Samim Kocagöz, Fakir Baykurt.

2. MODERNİST:

  • Bireyin iç dünyasını ele alınmış ve psikolojik unsurlar kullanılmıştır.
  •  Yazar yazdığı hikayelerde gerçeklik karşısında kuşkucu ve tedirgin olan, iç dünyasına çekilen, yabancılaşan, karamsar olan zayıf bireyleri ele alır. Bu tarz hikayelerde olay örgüsü ve mekan geri plandadır.
  • Genellikle eserlerde sağlıklı ilişkiler kuramayan, toplumsal değerlerle çatışmayan kahramanlar işlenir.
  • İç konuşma ve geriye dönüşe sık sık yer verilir.
  • Romanlarında genellikle aydınlara ve onların toplumla kurduğu ilişkilere değinir.
  • Modernistler: Yusuf Atılgan, Oğuz Atay, Ferit Edgü, Adalet Ağaoğlu.

3. POSTMODERNİZM:

  • Modern kuralların dışladığı değerleri ele alır.
  • 1980’li yıllardan sonra etkili olmaya başlamıştır.
  • Bu tür romanların ayırt edici unsuru ise üst kurmaca olmasıdır. Yani yazma sürecinin romanın konularından biri olarak kurgulanmasıdır. Bu teknikle yazarlar metni oyunlaştırabilir.
  • Konular genellikle köyden kente göç, aile içi çatışmalar, bir ailenin çözülüşü,
  • Metinlerde olaylar kopuk kopuk verilir. Buradaki amaç okuyucuyu metnin içine çekmektir.
  • Ayrıntılara girilmeyip zaman ve mekan da belirsizleştirilmiştir.
  • Anlatım hikaye ve masal gibi unsurlar ile zenginleştirilir.
  • Postmodernistler: İhsan Oktay Anar, Hasan Ali Toptaş, Oğuz Atay, Nedim Gürsel, Orhan Pamuk, Bilge Karsu, Pınar Kür, Selim İleri, İnci Aral, Buket Uzuner..

4. TÜRK EDEBİYATI:

  • Türkiye dışında yaşayan Kırgız, Kırım, Türkmen, Azer, Özbek, Tatar gibi boylardan bahsediyoruz.
  • Dil ve anlatım yönünden başarılılar.
  • Şiir, roman, hikaye, tiyatro gibi bir çok türde eserler veriliştir.
  • 1970’li yıllarda oluşmaya başlayan bu anlayış konusu: savaş, aşk, kalkın yaşantısı…
  • Örnek olarak: Neriman Nerimanov, İsa Hüseyinov, Sabir Ehmedov, Seyid Hüseyin, Musa Akyiğit, Muhammed Zahir Bigi, Cengiz Dağcı, İsmail Gaspıralı, Cengiz Aytmatov, Ali Tokombaev.

5. DÜNYA EDEBİYATI:

  • 20. yüzyıl da dünya edebiyatında oluşan değişim ve gelişim neticesinde bu değişim ve gelişimin çelişkilerin ve insanların iç dünyasında oluşan ikilemlerin dönemidir.
  • Bu dönemde yazarlar gerçeği ararlar ve bunun için de tek bir yol olmadığndan değişik yolları denerler.
  • Örnek olarak: Harper Lee, Ernest Hemingway, Jhon Steinbeck, Stephan Zweig, J.D. Salinger, Tolstoy, George Orwell.

12. Sınıf Türk Dili ve Edebiyatı

4. Ünite: Roman