Cumhuriyet Dönemi Türk Edebiyatının Diğer Sanatçıları

Cumhuriyet Dönemi Türk Edebiyatı Sanatçıları

Sabahattin Ali (1907-1948)

  • Edebi hayatına şiirle başlamış ve şiirlerinde halk edebiyatı geleneğinden yararlanıp hece ölçüsü kullanmıştır.
  • Aziz Nesin ve Rıfat Ilgaz’la birlikte siyasi mizah içerikli Marko Paşa, Malum Paşa dergilerini çıkardılar.
  • Leylim Ley, Aldırma Gönül, Eşkıya Dünyaya, Dağlardır Dağlar gibi bazı şiirleri ünlü sanatçılar tarafından bestelenmiştir ve günümüzde dahi söylenmektedir.
  • Şiirlerinin yanı sıra roman, hikaye, çeviri türünde yazılar da yazmıştır.
  • Resimli Ay ve Varlık dergilerinde yayımladığı hikayeler herkes tarafından dikkat çekmiştir.
  • Hikaye ve romanlarında işlenen konu Anadolu’nun köylerinde ezilen, sömürülen halkın trajedisidir. Ve bununla birlikte  Anadolu insanını hor gören kentlileri ve aydınları da eleştirmiştir.
  • Eserlerinde gerçekçi gözlem, sağlam kurgu ve başarılı betimlemeler göze çarpar.

Eserleri

Roman

  • Kuyucaklı Yusuf
  • İçimizdeki Şeytan
  • Kürk Mantolu Madonna

Öykü

  • Değirmen 
  • Kağnı
  • Ses
  • Yeni Dünya
  • Sırça Köşk

Şiir

  • Dağlar ve Rüzgâr
  • Kurbağanın Serenadı
  • Öteki Şiirler

Oyun

  • Esirler
Cevat Şakir Kabaağaçlı (1886-1973) (Halikarnas Balıkçısı)
  • Edebiyatımıza “deniz çığırı” ‘nı  açan, deniz temasını işleyen sanatçımızdır.
  • Roman ve hikayelerinde Ege ve Akdeniz Bölgesi’ndeki deniz insanlarından, deniz özlemi ve sevgisinden, Ege tarihinden, Yunan efsanelerini, denizi, geçimi denize bağlı olan balıkçı, dalgıç ve sünger avcılarını ve onları sömürenleri işlemiştir.
  • Eserlerinde deniz ve mitoloji ile ilgili terimleri şiirsel bir dille kullanmıştır.
  • Eserlerde olayların akışını keserek bilgi vermesi, Türkçenin yapısına uymayan uzun ve bozuk cümleler kurması onun eserlerindeki olumsuz yanlardır.
  • Toplumcu gerçekçi anlayışa bağlı olduğunda yazdığı eserlerinde yoksul halkın sömürülmesi, köylülerin yaşadığı haksızlıklar, töreler, hurafeleri çokça işlemiştir.
  • ‘’Mavi Hümanizma” (Mavi Anadoluculuk) ismiyle bir akım başlatır ve bu akım Anadolu uygarlıklarına ait ilginç görüşleri vardır.
  • Farklı din ve kültürlere bağlı milletleri romanlarında bir araya getirmiştir.

Eserleri

Öykü

  • Ege Kıyılarından
  • Merhaba Akdeniz
  • Ege’nin Dibi
  • Yaşasın Deniz
  • Gülen Ada
  • Ege’den
  • Gençlik Denizlerinde
  • Parmak Damgası
  • Dalgıçlar
  • Çiçeklerin Düğünü
  • Ege’den Denize Bırakılmış Bir Çiçek
  • Mavi Zamanlar
  • Gülen Ada

Roman

  • Aganta Burina Burinata
  • Ötelerin Çocukları
  • Uluç Reis
  • Turgut Reis
  • Deniz Gurbetçileri
  • Bulamaç

Otobiyografi

  • Mavi Sürgün

Deneme

  • Anadolu Efsaneleri
  • Anadolu Tanrıları
  • Anadolu’nun Sesi
  • Hey Koca Yurt
  • Merhaba Anadolu
  • Düşün Yazıları
  • Altıncı Kıta Akdeniz
  • Sonsuzluk Sessiz Büyür
  • Arşipel

Çocuk Kitabı

  • Yol Ver Deniz
  • Denizin Çağrısı
  • İmbat Serinliği
  • Nasrettin Hoca
  • Gündüzünü Kaybeden Kuş
  • Deniz Gurbetçileri
  • Define Adası
  • Tünek Ahmet
Sait Faik Abasıyanık (1906-1954)
  • Şiir ve hikaye yazmaya lise hayatında başlamıştır.
  • Türk hikayeciliğinin öncülerinden olmuştur çünkü biçim ve içerik yeniliğiyle modern biridir.
  • Türk edebiyatındaki durum hikayeciliğinin en önemli temsilcilerindendir.
  • Hikayelerinde kişilerin ve nesnelerin anlık durumlarını tasvir etmiştir;  konu ve olayı ikinci plana atmıştır.
  • Yazdığı ilk hikayelerinde çocukluk ve gençlik yıllarına ait gözlemlerini; sonra yazdığı hikayelerinde ise yaşadığı şehirlerdeki yaşamı anlatmıştır.
  • Kendisi ‘’İstanbul Hikayecisi” olarak da anılmaktadır; bu eserlerde hayatının geçtiği İstanbul ve Burgazada’daki balıkçıları, yoksul insanları, deniz insanlarını, kahvehaneleri ve buradaki insanların dünyalarını anlatmıştır.
  • ‘’Bir insanı sevmekle başlar her şey.” diyerek şunu söylemek istemiştir: İnsana, doğaya, topluma sevgiyle yaklaşmamız gerektiği.
  • Eserlerinde sade, samimi, sıcak bir anlatımı vardır.

Hikaye

Semaver

Sarnıç

Şahmerdan

Lüzumsuz Adam

Mahalle Kahvesi

Havada Bulut

Kumpanya

Havuz Başı

Son Kuşlar

Alemdağ’da Var Bir Yılan

Az Şekerli

Tüneldeki Çocuk

Müthiş Bir Tren

Roman

Medar-ı Maişet Motoru

Birtakım İnsanlar

Kayıp Aranıyor

Oğuz Atay (1934-1977)

  • Edebiyatımızın postmodernizm akımının öncüsü kabul edilmektedir.
  • Romanlarında işlediği konular: Toplumsal değerlerle çatışan, kent yaşamının kalabalığında yalnızlaşan aydınların dramını alaycı bir tutum söz konusudur.
  • Roman tekniği batılı modern romandır ve farklı anlatım biçimleriyle dikkat çekmiştir.
  • Eserlerinde hayal-gerçek çatışmasının iç içe olduğu ve iç konuşmaların sıklıkla olduğu karmaşık bir anlatım söz konusudur.
  • Geleneksel roman anlayışı ve insanı ezen toplumsal değerler ile alay etmiştir.
  • 1970 yılında yazmış olduğu ilk romanı “Tutunamayanlar” ile Türk edebiyatında modern ve postmodern tarzda eser veren ilk yazar olmasını sağlamıştır.

Eserleri

  • Tutunamayanlar
  • Tehlikeli Oyunlar
  • Bir Bilim Adamının Romanı
  • Korkuyu Beklerken
  • Oyunlarla Yaşayanlar
  • Günlük
  • Eylembilim

Tarık Buğra (1918-1994)

  • Yazarlık, öğretmenlik ve yazı işleri müdürlüğü yapmıştır.
  • Nasrettin Hoca gazetesini Akşehir’de çıkarmıştır.
  • Yazdığı küçük hikayelerle edebiyata başlamıştır, 1948 yılında Cumhuriyet gazetesinin başlattığı bir yarışmada Oğlumuz adlı hikayesi ile ikinci olmuş ve adını duyurmuştur.
  • Eserlerinde çokça kişilerin iç dünyasına yönelmiştir ve ruhsal çözümlemelere yer vermiştir.
  • Romanlarında Cumhuriyet’in çeşitli evrelerini ve bu evrelerden demokrasiye geçiş sürecindeki çalkantıları konu olarak ele almıştır.
  • İşlediği temalar şu şekildedir: Kasaba hayatından, orta sınıf insanların ev ve aile ortamından kesitler verdiği hikayelerinde aşk, yalnızlık, hüzün, keder, umutsuzluk, isyan…
  • Hikayelerinde kullandığı dil hem yoğun hem de şiirseldir.
  • Yazılarında ince bir yergi ve alay görülür. Sözcük seçiminde titiz davranmıştır ve etkili bir anlatım yakalamıştır.

Eserleri

Hikâye

  • Oğlumuz
  • Yarın Diye Bir Şey Yoktur
  • İki Uyku Arasında
  • Hikâyeler

Tiyatro

  • Ayakta Durmak İstiyorum
  • Akümülatörlü Radyo
  • Yüzlerce Çiçek Birden Açtı

Gezi Yazıları

  • Gagaringrad (Moskova Notları)

Fıkra ve Deneme

  • Gençlik Türküsü
  • Düşman Kazanmak Sanatı
  • Politika Dışı
  • Bu Çağın Adı

Roman

  • Siyah Kehribar
  • Küçük Ağa
  • Küçük Ağa Ankarada
  • İbiş’in Rüyası
  • Firavun İmanı
  • Gençliğim Eyvah
  • Dönemeçte
  • Yalnızlar
  • Yağmur Beklerken
  • Osmancık
  • Dünyanın En Pis Sokağı

Yaşar Kemal (1922-2015)

  • Edebi hayata ortaokulda yazdığı şiirler ile başlamış daha sonra ilk önce toplumsal gerçekçi roman ve hikayeye yönelmiştir.
  • Eserlerinde işlediği konular: Anadolu’yu, özellikle Toroslar ve Çukurova bölgesindeki halkın çileli yaşamını, uğradığı haksızlıkları, kan davalarını, ağalık-toprak sorunlarıdır.
  • Karakterlerini güçlü bir gözlemle geliştirir bunlar genellikle öğrenim görmemiş, yoksul köylülerdir. Hikaye veya romanlarını yazarken kahramanları yerel ağızlarına uygun konuşturur.
  • Deyim ve atasözlerinin yer aldığı; şiirsel, yalın, lirik, akıcı bir dil kullanmış ayrıca uzun doğa betimlemelerine de yer vermiştir.
  • Halk hikayelerinden, efsanelerden, destan ve masallardan roman yazarken yararlanmıştır.

Eserleri

Öykü

  • Sarı Sıcak
  • Bütün Hikâyeler

Roman

  • İnce Memed
  • Teneke
  • Orta Direk
  • Yer Demir Gök Bakır
  •  Ölmez Otu
  • Akçasazın Ağaları / Demirciler Çarşısı Cinayeti
  • Akçasazın Ağaları / Yusufcuk Yusuf
  • Yılanı Öldürseler
  • Al Gözüm Seyreyle Salih
  • Kuşlar da Gitti
  • Deniz Küstü
  • Yağmurcuk Kuşu/ Kimsecik
  • Hüyükteki Nar Ağacı
  • Kale Kapısı / Kimsecik II
  • İnce Memed
  • Kanın Sesi / Kimsecik III
  • Fırat Suyu Kan Akıyor Baksana / Bir Ada Hikayesi
  • Karıncanın Su İçtiği/ Bir Ada Hikayesi II
  • Tanyeri Horozları / Bir Ada Hikayesi III
  • Çıplak Deniz Çıplak Ada/ Bir Ada Hikayesi IV
  • Tek Kanatlı Bir Kuş

Deneme – Derleme

  • Ağıtlar
  • Taş Çatlasa
  • Baldaki Tuz
  • Gökyüzü Mavi Kaldı
  • Ağacın Çürüğü: Yazılar – Konuşmalar
  • Yayımlanmamış 10 Ağıt
  • Sarı Defterdekiler Folklor Derlemeleri
  • Ustadır Arı
  • Zulmün Artsın
  •  Binbir Çiçekli Bahçe

Destansı roman

  • Üç Anadolu Efsanesi
  • Ağrıdağı Efsanesi
  • Binboğalar Efsanesi
  • Çakırcalı Efe

Şiir

  • Bugünlere Bahar İndi

Kemal Tahir (1919-1974)

  • Yazdığı köy romanları ile tanınır. Sosyal gerçekçi anlayışla eserler veren Cumhuriyet dönemi sanatçısıdır.
  • Romanlarının ele aldığı konuları ikiye ayırabiliriz: İlk olarak, Anadolu’yu anlattığı köy romanları; sonra Meşrutiyet ve Mütareke yıllarından başlayarak 1930’lu yıllara kadarki kişileri ve olayları anlattığı siyaset romanları.
  • Devlet Ana en önemli eseridir ve bu eserde yazar Osmanlı’nın kuruluş dönemini ele almış, Osmanlı toplumu ve yönetim şekli ile ilgili düşüncelerini okuyucuyla paylaşmıştır.
  • Konular genellikle şunlardır: Köy gerçeklerini bilimsel bir metotla anlattığı romanlarında köy, köy insanı, hapishane yaşamı, Cumhuriyet döneminin siyasi özellikleri, ağalık, ırgatlık, gurbet, eşkıyalık…
  • Çok canlı, zengin, kalabalık bir şahıs kadrosu oluşturduğu romanları vardır.
  • Romanları “nehir roman” yani birbirinin devamı niteliğindedir.
  • Köylerdeki söyleyiş özellikleri ile İstanbul ağzını başarılı bir şekilde birleştirmiş; üslup bakımından, canlı, rahat, özgündür.

Roman

Sağırdere

Esir Şehrin İnsanları

Körduman

Rahmet Yolları Kesti

Yedi Çınar Yaylası

Köyün Kamburu

Esir Şehrin Mahpusu

Bozkırdaki Çekirdek

Kelleci Memet

Yorgun Savaşçı

Devlet Ana

Kurt Kanunu

Büyük Mal

Yol Ayrımı

Namusçular

Karılar Koğuşu

Hür Şehrin İnsanları

Damağası

Bir Mülkiyet Kalesi

Öykü

Göl İnsanları

Notlar

Kemal Tahir’in Notları

Mektup

Kemal Tahir’den Fatma İlhan’a Mektuplar

Orhan Kemal (1914-1970)
  • Edebi yaşamına yazdığı şiirlerle başlayan sanatçı, cezaevinde Nazım Hikmet ile tanıştıktan sonra roman ve hikaye türünde yazmaya başlamıştır.
  • Cumhuriyet dönemindeki sosyal gerçekçi anlayışın en önemli temsilcilerindendir.
  • Eserlerinde genellikle yoksul ve sıkıntılı insanların üzüntülerini, aşklarını, mücadelelerini anlatmıştır ve bunlar gerçek yaşamıyla paralel olarak yazılan eserlerdir.
  • Eserlerinde kalabalık bir kişi kadrosu oluşturmuştur, eserlerinde genellikle “küçük adamlar” olarak nitelediği kişiler: işçiler, ırgatlar, çöpçüler, suçlu çocuklar, fahişeler, mahpuslar, dilenciler, ezilen ve sömürülen insanlar gibi birçok şahsı anlatmıştır.
  • Eserlerindeki çevre de bu insanların yaşadığı mekanlardır. İşlediği yerlerden bazıları: Adana’daki işçi çevreleri, Çukurova tarlaları, hapishaneler, gecekondular…
  • Şive taklitlerine yer vermiş ve her şahsı kendi ağız özelliklerine göre konuşturmuştur. Ne anlattığını önemsemiştir nasıl anlattığını değil bunun için eserlerinde üslubu, içeriğin gölgesinde kalmıştır.

Hikaye

Ekmek Kavgası

Sarhoşlar

Çamaşırcının Kızı

72. Koğuş

Grev

Arka Sokak

Kardeş Payı

Babil Kulesi

Dünyada Harp Vardı

Mahalle Kavgası

İşsiz

Önce Ekmek

Küçükler ve Büyükler

Roman

Baba Evi

Avare Yıllar

Murtaza

Cemile

Bereketli Topraklar Üzerinde

Suçlu

Devlet Kuşu

Vukuat Var

Gâvurun Kızı

Küçücük

Dünya Evi

El Kızı

Hanımın Çiftliği

Eskici ve Oğulları

Gurbet Kuşları

Sokakların Çocuğu

Kanlı Topraklar

Bir Filiz Vardı

Müfettişler Müfettişi

Yalancı Dünya

Evlerden Biri

Arkadaş Islıkları

Sokaklardan Bir Kız

Üç Kâğıtçı

Kötü Yol

Kaçak

Tersine Dünya

Oyun

İspinozlar

Anı

Nazım Hikmet’le Üç Buçuk Yıl

Memduh Şevket Esendal (1883-1952)
  • Çehov tarzı öykünün Türk edebiyatındaki ilk temsilcisidir.
  • Genellikle ele aldığı konular kişilerin günlük yaşamda dikkat çekmeyen yönlerinin anlatıldıklarıdır.
  • Durum öyküsü yazan yazarın son derece güçlü bir gözlem yeteneği vardır.
  • Kendisini “topluma ayna tutan” sanatçı olarak görmüştür. Toplumun aksayan yanlarını, ruhsal durumlarını ve insanların psikolojik sorunlarını ele almıştır.
  • Öyküleri gereksiz süslemelerden kurtarmıştır. Konuşma dili hakimdir.
  • Yapıtlarında genellikle gündelik yaşamdaki sıradan insanlar anlatmıştır.
  • Hayatı ve olayları nesnel bir biçimde aktarır. Edebiyatsız edebiyat yapmaktan yanadır.
  • İstanbul Aksaray’daki orta tabakadan kişilerini seçmiştir.

Eserleri

  • Öykü: Otlakçı, Mendil Altında, Hava Parası, Temiz Sevgililer, Veysel Çavuş, Kelepir, Ev Ona Yakıştı, İhtiyar Çilingir, Bir Kucak Çiçek, Bizim Nesibe, Gödeli Mehmet, Gönül Kaçanı Kovalar, Güllüce Bağları Yolunda, Sühan Külbastısı
  • Roman: Ayaşlı ve Kiracıları, Vassaf Bey, Miras
Abdülhak Şinasi Hisar (1883-1963)
  • En çok yazdığı türler roman ve anı türündeki yapıtlardır. Roman diye nitelenen ancak roman tekniğine uygunluk göstermeyen üç yapıtı edebiyatımıza yeni bir tür katmıştır.
  • Geçmişe duyulan özlem eserlere de yansıtılır. Genellikle İstanbul’un en seçkin yerlerinde geçen çocukluk ve gençlik yıllarında, yaşamından belleğine yerleşen gözlem ve anılarından yararlanmıştır.
  • Cümleler oldukça süslü, sanatlı ve uzundur.
  • Kullandığı en nemli ögeler; hatıra, tasvir ve kültür.
  • Dergâh dergisinde “Kitaplar ve Muharrirler” başlığıyla yazdığı eleştirilerle edebiyat dünyasını eleştirip adını duyurmuştur.

Eserleri

  • Roman: Fehim Bey ve Biz, Çamlıca’daki Eniştemiz, Ali Nizami Beyin Alafrangalığı ve Şeyhliği
  • Anı: Boğaziçi Mehtapları, Boğaziçi Yalıları, Geçmiş Zaman Köşkleri
  • Monografi: Yahya Kemal’e Veda, Ahmet Haşim-Şiiri ve Hayatı, İstanbul ve Pierre Loti
  • Antoloji: Aşk İmiş Her Ne Var Âlemde, Geçmiş Zaman Fıkraları
Suut Kemal Yetkin (1903-1980)
  • Hem profösör hem de yazar olan Suut Kemal Yetkin’in estetik, sanat, felsefe, resim, İslam sanatları üzerine eserleri vardır.
  • 1940 yılından sonra deneme türünde eserler yazmaya başlamıştır.
  • Deneme türünün Cumhuriyet dönemindeki en başarılı yazarlarındandır.
  • Gözlemci ve araştırmacı olan yazarın yazıları inandırıcı niteliktedir.
  • Yoğun ve özlü düşünceleri olan yazar denemede kesin konuşur.
  • Dil bakımından açık, yalın bir anlatım söz konusudur.

Eserleri

  • Deneme: Günlerin Götürdüğü, Düş’ün Payı, Yokuşa Doğru, Edebiyat Üzerine, Edebiyat Konuşmaları, Şiir Üzerine Düşünceler, Denemeler
  • İnceleme: Estetik, Ahmet Haşim ve Sembolizm, Edebi Meslekler, Büyük Mustaripler, Türk Mimarisi, Estetik Doktrinler, Baudelaire ve Kötülük Çiçekleri
Sabahattin Kudret Aksal (1920-1993)
  • İlk şiirlerinde Garipçilerin etkisinde kalmış ve bununla birlikte yaşamın akışındaki mutluluklar ve bireysel sevinçler anlatmıştır. Şiirlerinde “yaşama sevincini” işlemiştir.
  • 1960’lı yıllardan sonra düşünce yönü ağır basan şiirler ortaya konmuştur ve bu dönemde yazılan yazılarda; şiirlerinde kişinin evrendeki yerini, değerini aramaya çalışmış ve felsefi düşüncelere yer vermiştir.
  • Öykülerinde yaşamın tekdüzeliğini ve çocukluk ve gençlik anılarını ele almıştır. Hikâyelerinde psikolojik gözlemler dikkat çeker.

Eserleri

  • Şiir: Şarkılı Kahve, Gün Işığı, Duru Gök, Bir Sabah Uyanmak, Elinle, Eşik, Çizgi, Zamanlar, Bir Zaman Düşü, Buluşma, Batık Kent
  • Öykü: Gazoz Ağacı, Yaralı Hayvan
  • Deneme: Geçmişle Gelecek
  • Oyun: Evin Üzerindeki Bulut, Şakacı, Bir Odada Üç Ayna, Tersine Dönen Şemsiye, Kahvede Şenlik Var, Kral Üşümesi, Önemli Adam, Bay Hiç, Bir Dalda Üç Ayna
Mithat Cemal Kuntay (1885-1956)
  • Şiirlerinin epik olmasıyla tanınan sanatçının aynı zamanda lirik şiirleri de vardır.
  • Dil anlayışı Milli Edebiyat anlayışına bağlıdır fakat yine de aruz ölçüsü kullanmıştır.
  • Edebiyat tarihindeki yerini belirleyen roman, “Üç İstanbul” adlı romanıdır. Bu romanda II. Abdülhamit, II. Meşrutiyet ve Mütareke yıllarının İstanbul’unu anlatmıştır. Romanın kahramanı Adnan Bey’in yaşamı çerçevesinde bu üç dönem ele alınmıştır.
  • “Acem Şahına” adlı şiirini Mehmet Akif ile birlikte yazmıştır.

Eserleri

  • Roman: Üç İstanbul
  • Monografi: Namık Kemal, İstiklal Şairi Mehmet Akif, Sarıklı İhtilalcı Ali Suavi
  • Şiir: Türk’ün Şehnamesi, Acem Şahına
  • Tiyatro: Kemal, Yirmi Sekiz Kanun-ı Evvel
Aka Gündüz (Kutbay) (1885-1958)
  • Roman konularını gerçek hayattan alır ve kahramanları kendi çevresinden seçer.
  • Onun için iyiler en iyi, kötüler ise en kötüdür.
  • Yapıtlarında kullanılan mekân İstanbul ve Anadolu’dur.
  • Milli Mücadele Kurtuluş Savaşı, Atatürk, Cumhuriyet romanlarında sıkça işlenen konulardandır.

Eserleri

  • Roman: Dikmen Yıldızı, Bir Şoförün Gizli Defteri, İki Süngü Arasında, Zekeriya Sofrası, Odun Kokusu, Tang-Tango, Üvey Ana, Aşkın Temizi, Kokain, Mezar Kazıcılar, Yayla Kızı, Bir Kızın Masalı, Eğer Aşk
  • Öykü: Türk Kalbi, Kurbağacık, Hayattan Hikâyeler, Bu Toprağın Kızları
  • Şiir: Bozgun

Cahit Külebi (1917-1997)

  • Şiirlerini yeni şiir özellikleri ve gelenekselliği harmanlayarak yazan bir şairdir.
  • Şiirlerini üç gruba ayırıp incelemek mümkündür bunlar: memleket, aşk, destansı şiirler.
  • Şiirlerinin temel konusunu halk, doğa ve kadınlardır.
  • Eserlerini heceye yakın bir serbest mısra üslubuyla, yalın bir dille, kendine özgü doğal ve Karacaoğlan’ı andıran bir içtenlikle meydana getirmiştir.
  • “Yeni Romantizm” olarak adlandırılmış, hayalle değil gerçekle ilintili, bireyci değil toplumcu bir anlayışla şiirlerini yazmıştır. Şiirleri iyimser, neşeli, hüzünlü, gerçekçi hava bir aradadır.

Şiir

Yangın

Adamın Biri

Rüzgâr

Atatürk Kurtuluş Savaşında

Yeşeren Otlar

Süt

Türk Mavisi

Sıkıntı ve Umut

Bütün Şiirleri

Güz Türküleri

Anı

İçi Sevda Dolu Yolculuk

Deneme

Şiir Her Zaman

Orhan Asena (1922-2001)

  • Edebiyat hayatına şiir ve öykü yazarak başlamıştır, 1950’den sonraki Türk edebiyatımızın en önemli tiyatro yazarlarındandır.
  • “Türk tiyatrosunun Shakespeare’ı” olarak anılmış çünkü tiyatroya yaptığı katkılar ve aldığı ödülleri olan sanatçının ilk oyunu Tanrılar ve İnsanlar’dır.
  • Eserlerinin konularını tarihten, mitolojiden ve toplumun yaşadığı hayattan almıştır. Buda ona Devlet Sanatçısı unvanını kazandırmıştır. “Başkaldırı, insan mücadelesi” sanatçının oyunlarının başta gelen konularıdır.
  • Tiyatroları toplumcu anlayışa bağlı yazılardır.
  • Toplumsal ve psikolojik alanları kapsayan konuları işlemiş, tarihi olayları da konu alarak işlemiştir. O: “Tiyatro bence tarihin sustuğu yerde başlar.” demiştir.
  • Genellikle yerel, ulusal, evrensel, değişik olay ve sorunları gözler önüne sermiştir.
  • Birey ve toplum çatışmasını, baskı altındaki bireyin başkaldırısını hümanist bir şekilde eserlerinde ele almıştır.

Eserleri

Tiyatro

Tanrılar ve İnsanlar

Hürrem Sultan

Tohum ve Toprak

Simavnalı Şeyh Bedrettin

Atçalı Kel Mehmet

Karacaoğlan

Fadik Kız

Ya Devlet Başa Ya Kuzgun Leşe

Ölü Kentin Nabzı

Toroslar’dan Öteye

Şii’de Av

Gecenin Sonu

Yıldız Yargılaması

Şiir

Masal

Kıt Kanaat

Kurtuluş Savaşı Destanı

Haldun Taner (1916-1986)

  • Edebi hayatına skeçler yazarak başladı, öykü ve tiyatrolarıyla ününü duyurmuştur. Özellikle 1960 yılından sonra tamamıyla tiyatro üzerine yoğunlaşmıştır eskiye oranla çok daha az hikaye yazmıştır. Tabiki tiyatro ve hikaye türünden başka türde yazıları da olmuştur; fıkra, gezi türlerinde de eserleri vardır.
  • Edebiyatımızdaki ilk epik tiyatro örneği ona aittir ve tiyatronun adı: “Keşanlı Ali Destanı’’
  • Klasik örgülü hikâyeler yazmıştır ve olay ön planda tutulmuştur.
  • Mizah unsuruna ve gözleme önem vermiştir ve bu hikâyelerinde gösterişçi, züppe, faziletten yoksun büyük şehirde bozulmuş, sonradan görme ve maneviyattan yoksun kişilere yer vermiştir, oluşturduğu bu kişi kadrosunda genellikle toplumun yozlaşmış insanlarına yer vermiş, onların kusurlarını yüzüne vurmaktan kaçınmamıştır.
  • Eserlerinde, canlı, neşeli, nükteli, yergi ve alay taşıyan, İstanbul konuşmasına sahip bir üslup vardır; entrikalı, sürprizli ve güldürücü olaylara yer vermiştir.
  • Ansiklopedik bilgisinin zenginliğini gösterme amacında olduğunu tiyatro ve hikâyelerinde yer yer bilgiler vermesinden anlarız.
  • Zeki Alasya ve Metin Akpınar ile Devekuşu Kabare Tiyatrosu’nu kurmuş olan Haldun Taner, oyunlarında tuluat tiyatrosunun ve meddah geleneğinin özelliklerinden faydalanmıştır.

Tiyatro yapıtlarını üç döneme ayırabiliriz:

1. 1949-1962 Yanılsamacı anlatımla yazdığı ve bu yazdığı tiyatronun kurgusunun kaliteli olduğu yazılardır. Bu dönem oyunları: Huzur Çıkmazı, Fazilet Eczanesi, Günün Adamı ve Değirmen Dönerdi, Dışarıdakiler, Lütfen Dokunmayın

2. 1962 “Epik” tiyatro anlayışıdır ve bu anlayışın temel çıkış noktası Brecht’tir. Geleneksel tiyatromuzdan yararlanmıştır. Bu dönemin oyunları: Keşanlı Ali Destanı, Sersem Kocanın Kurnaz Karısı, Gözlerimi Kaparım Vazifemi Yaparım, Ayışığında Şamata, Zilli Zarife.

3. 1962’den sonra Kabare türündeki oyunları yer alır. Bu evre asıl Devekuşu Kabare Tiyatrosu’nun kurulduğu 1967 yılında başlar. Bu dönemin oyunları: Vatan Kurtaran Şaban, Bu Şehr-i Sitanbul ki, Dün Bugün, Mevzumuz Aşk ü Sevda, Dekorumuz Deniz Derya, Yar Bana Bir Eğlence, Hayırdır İnşallah.

Abdülhak Şinasi Hisar (1883-1963)
  • Çoğunlukla verdiği yapıt türü anı ve romandır.
  • Yapıtlarında ana tema olarak geçmişe özlem olduğunu görebiliriz. Genellikle İstanbul’un en seçkin yerlerinde geçen ve yaşamından belleğine yerleşen çocukluk ve gençlik yıllarını aktarırken gözlem ve anılarından yararlanmıştır.
  • Cümleler; süslü, sanatlı ve uzundur.
  • Yapıtlarında en önemli öğeler; hatıra, tasvir ve kültür.
  • Edebi kişiliğini Dergâh dergisinde “Kitaplar ve Muharrirler” başlığıyla yazdığı eleştirilerle duyurmuştur.

Eserleri

Roman: Fehim Bey ve Biz, Çamlıca’daki Eniştemiz, Ali Nizami Beyin Alafrangalığı ve Şeyhliği

Anı: Boğaziçi Mehtapları, Boğaziçi Yalıları, Geçmiş Zaman Köşkleri

Monografi: Yahya Kemal’e Veda, Ahmet Haşim-Şiiri ve Hayatı, İstanbul ve Pierre Loti

Antoloji: Aşk İmiş Her Ne Var Âlemde, Geçmiş Zaman Fıkraları

Semiha Ayverdi (1905-1993)

  • Yazdığı romanların ana konusu genellikle şöyledir; batılılaşma ile birlikte meydana gelen uygarlık değişimini ve bu değişimin toplumda ve özellikle aile içinde sebep olduğu sorunları, çözülmeleri roman kişilerinin iç dünyalarından takip ederek romanlaştırır.
  • Romanlarında verdiği bazı tasavvufi mesajlar, şeyh, tekke, tarikat, cami, cemaat gibi dinsel ögeler önemli yer tutar. Fakat yine de bu öğelerin odak noktasını aşk oluşturur.
  • Yapıtlarında önemli yer tutan mekanlar; geleneksel konak, köşk ve yalılar.
  • Romanlarında geçmiş-şimdi çatışması üzerinde durmuştur.

Eserleri

Roman: Aşk Bu İmiş, Batmayan Gün, Mabette Bir Gece, Ateş Ağacı, Yaşayan Ölü, İnsan ve Şeytan, Son Menzil, Yolcu Nereye Gidiyorsun, Mesih Paşa İmamı, İbrahim Efendi Konağı, Bir Dünyadan Bir Dünyaya

Deneme: Yusufçuk, Hancı

Diğer Eserler: İstanbul Geceleri, Edebi ve Manevi Dünyası İçinde Fatih, Boğaziçi’nde Tarih, Misyonerlik Karşısında Türkiye, Türk Tarihinde Osmanlı Asırları, Türk-Rus Münasebetleri ve Muharebeleri, Kölelikten Efendililiğe, Abide Şahsiyetler, Hatıralarla Baş Başa

Yusuf Atılgan (1921-1989)

  • Bu yazarımız romanlarında iç gözlem tekniğini kullanmış olup, bireyin ruh halini son derece başarılı bir şekilde yazıya geçirip okuyucuya sunmuştur.
  • Romanlarda oluşturduğu karakterlerinin hepsinin içinde bir isyan görülmektedir. Onun bu durumu gerçek yaşamıyla da alakalıdır. Karakterlerin hiçbiri istediği düzeni oluşturacak güçte değildir ve roman sonunda hepsi psikolojik yıkıma uğrarlar.
  • Romanlarında işediği konular genellikle; psikolojik yabancılaşma ve yalnızlıktır.
  • Şehri anlatan öykülerinde hali hazırdan duyulan bıkkınlık ve düzene uyumsuzluk; köyü anlatan öykülerinde ise kırsal kesimin geleneksel yaşamından kesitler yer alır.

Eserleri

Roman: Aylak Adam, Anayurt Oteli

Öykü: Bodur, Minareden Öte

Eflatun Cem Güney (1896-1981)
  • Masal denilince akla ilk gelen sanatçımızdır. Bu yüzden de kendisine ‘’masalcı baba’’ unvanı verilmiştir.
  • Danimarka’da bulunan Andersen Kurumu ona Dünya Çocuk Edebiyatı Onur Belgesi vermiştir; 1956 yılında “Açıl Sofram Açıl” adlı eseriyle yazara
  • Yazdığı eserler ile ödüller kazanmış olan sanatçı, birçok masalın günümüz Türkçesiyle ortaya çıkmasında etkili olmuştur.
  • Milli Eğitim Bakanlığı’nca, İstanbul Milli Eğitim Müdürlüğü yardımcılığına atanmış, İstanbul Radyosu’nda “Bir Varmış Bir Yokmuş?” adlı bir program yapmıştır.
  • Geleneksel halk hikâyelerini ve masalları derlemiştir.

Eserleri

Şiir: Matem

Folklor: Nar Tanesi, Gökten Üç Elma Düştü, Az Gittim Uz Gittim, Evvel Zaman İçinde, Dede Korkut Masalları(ödül aldığı kitap), Zümrüdüanka, Açıl Sofram Açıl, Akıl Kutusu, Halk Şiir Antolojisi, Sabırtaşı

Cemil Meriç (1916-1987)

  • 1928 yılında Yeni Gün gazetesinde çıkan yazısıyla edebiyat hayatına giren yazarımız, çeşitli dergilerde birçok yazı yazmış ve onlarca kitap yazmıştır.
  • Fransızcadan birçok tercüme yapmıştır, Doğu ve Batı’yı çok iyi tanımıştır ve Batı medeniyetlerinin temellerini araştırmıştır.
  • Eserlerinde felsefeden sosyolojiye, edebiyattan tarihe birçok alanda düşüncelerine yer vermiştir. Sanatçı yapıtlarında kullandığı dile oldukça önem vermiştir ve dilin bir milletin özü olduğunu savunmuştur.
  • Yazdığı eserlerini üslup oldukça başarılı ve çarpıcıdır; birçok araştırmacıya kaynaklık etmiştir özgün düşünceleriyle.
  • Yazdığı türler genellikle deneme, inceleme ve araştırmadır.
  • Yapıtlarında Doğu-Batı kültürünün zengin ayrıntılarına yer vermiştir.
  • Araştırma yazıları da yazmıştır ve genellikle sosyoloji alanındadır.
  • Balzac, V.Hugo gibi yazarların yapıtlarını çevirmiştir.

Eserleri

Deneme-İnceleme-Araştırma

Bu Ülke

Kırk Ambar

Jurnal 1-2

Ümrandan Uygarlığa

Dünyanın Eşiğinde

Işık Doğudan Gelir

Kültürden İrfana

Hint Edebiyatı

Mağaradakiler

Bir Facianın Hikâyesi

Sosyoloji Notları ve Konferanslar

Nurullah Ataç (1898-1957)

  • Bir döneme eleştirmen ve denemeci olarak damgasını vuran ve bu alandaoldukça fazla eser veren büyük bir yazarımızdır. “Günde yirmi dört saat edebiyatçı olan” olarak kendini tanımlamıştır.
  • Dergâh dergisine şiirler yazmıştır ve Ahmet Haşim hakkında yazdığı bir yazı ile sanat dünyasına giriş yapmıştır. Sanatçı bu türlerde; deneme, eleştiri, inceleme ve çeviri gibi onlarca eser meydana getirmiştir.
  • Kitap okuyarak kendini geliştirdiğini ve özelikle Fransızca kitaplarının düşünce dünyasında büyük bir öneme sahip olduğunu söyler. Yazdığı yazılar da genellikle bol örneklidir çünkü bu onun yaşadıklarını ve okuduklarını çok zor unutmasından kaynaklanır.
  • Kimilerini de ağır bir şekilde yeren, kimileri ise yazdığı yazılarla birçok sanatçıyı öven, hiçbir düşünceyi söylemekten korkmayan ve her anlamda yenilikçi bir yaklaşım sergileyen bir yazarımızdır.
  • Modern anlamda Türk edebiyatına deneme türünde eser veren ilk yazar Nurullah Ataç’tır.
  • Yetmişe yakın kitap çevirisi yapmıştır.
  • Kendisini tenkitçiliktense denemeci olarak ifade eden yazar, belgelere dayanmaktan daha çok mantığı ile olaylara yaklaşmıştır, ayrıntılar üstünde durarak hükümleri durmadan sorguya çekmesi, “ben buyum ve böyle düşünüyorum” tavrını takınması da deneme türüne daha yakın bir sanatçı olduğunu göstermiştir.
  • Onu öne çıkarak en önemli unsurlardan biri de kullandığı üsluptur “devrik cümleleri” yoğun bir şekilde yazılarında kullanmasıdır. Bazı yazılarında çok fazla kullanmış ve bu yüzden de yapmacıklığa düştüğü yönüyle eleştirilmiştir, edebiyatımızda devrik cümlenin babası sayılmaktadır.

Deneme-söyleşi-eleştiri-günlük

Karalama Defteri

Okuruma Mektuplar

Günlerin Getirdiği

Günce 1-2

Sözden Söze

Diyelim

Söz Arasında

Söyleşiler

Dergilerde

Prospero ile Caliban

Ararken

Fakir Baykurt (1929-1999)

  • Toplumcu gerçekçi bir görüşle köy sorunlarını anlatarak 1950-1970 yılları arasında görülen köy edebiyatının en popüler yazarlarından olmuştur.
  • Romanlarında genellikle ezilen, geri bırakılmış köylüleri konu alır.
  • En çok eleştirilen Hemen hemen bütün eserlerinde ideolojiyi ön plana çıkarması, düşüncelerinin sanatının önüne geçmesi ve eserlerinde özellikle imamlar ile öğretmenlerin çatıştırılmasıdır.
  • Romanlarındaki dil ve kahramanlarını yerel ağızla konuşturması son derece başarılıdır.
  • Romanlarında genellikle köy yaşamını, köylünün bilincindeki ve bilinçaltındaki duygularını, çelişkilerini, tepkilerini ortaya koymuştur ve daha sonra bir dönem, yapıtlarında “göç sorununu” işlemiştir. Eserlerinde betimlemelere yer vermiştir ve bu betimlemeler oldukça basit ve kolay okunur.
  • Türk köylüsünü karikatürize eden yazar sıklıkla mübalağalı anlatımlara da yer vermiştir.

Eserleri

Roman:

Yılanların Öcü

Irazca’nın Dirliği

Onuncu Köy

Amerikan Sargısı

Tırpan

Kaplumbağalar

Köygöçüren

Keklik

Kara Ahmet Destanı

Yüksek Fırınlar

Yarım Ekmek

Koca Ren

Yayla

Öykü:

Duisburg Treni

Efendilik Savaşı

Karın Ağrısı

Anadolu Garajı

Gece Vardiyası

Barış Çöreği

Sınırdaki Ölü

Onbinlerce Kağnı

Dikenli Tel

Çilli

Cüce Muhammet

Çocuk Kitapları:

Saka Kuşları

Sarı Köpek

Topal Arkadaş

Orhan Pamuk (1952-…)

  • Nobel Edebiyat Ödülü’nü alan ilk ve tek Türk yazarımızdır.
  • Romanlarında eskiye dönüşler veya geleceğe gidişler şeklinde bir kurguya sahiptir. İç konuşmalara eserlerinde sık sık yer veren yazarımız tarih, felsefe, gazete, şiir gibi değişik metinlerden de alıntı yapmıştır.
  • Eserlerinde Türk kültürüne yönelmiş, eserlerinde kültür ve inançlarımızdan, eski kitaplardan motiflere yer vermiştir.
  • Çok okumasından ve araştırmasından dolayı eserlerinde ansiklopedi ağırlığı vardır. Teknik hataları vardır o da romanı yarıda kesip “bilgi verme” ve böle yaparak yazarın kendisini romanlarında gösterdiğini görüyoruz.
  • Çok fazla uzun cümleler kullanmıştır çünkü  sığ ve basit cümleden kurtulmak istemiştir.
  • Yapıtlarının en önemli yönü kurgulamadaki başarısıdır. Ancak kullandığı dil bakımından eserler özensiz ve dağınıktır.

Eserleri

Roman: Cevdet Bey ve Oğulları, Sessiz Ev, Beyaz Kale, Kara Kitap, Benim Adım Kırmızı, Kar, Masumiyet Müzesi

Anı: İstanbul

Senaryo: Öteki Renkler

Mehmet Kaplan (1915-1986)

  • Yeni Türk Edebiyatı’nın profesörüdür.
  • Daha çok araştırma ve incelemeleriyle tanınmıştır tabii denemeleri de vardır.
  • Fransızca, Almanca, İngilizce bilen yazar sahip olduğu büyük bilgi birikimi, geniş kültürü ile edebiyat alanında özgün yazılara imza atmış.
  • Eserlerindeki asıl amaç Batı’yı tanıyan, kendi kültürüne sahip çıkan gençler yetiştirmektir.
  • Metin analizleri yapmasıyla edebiyatımıza bir yenilik getirmiştir ve şiirler, hikâyeler ve tipler üstündeki tahlil çalışmaları ile birçok araştırmacıya örnek olmuştur.

Eserleri

Araştırma-İnceleme: Kültür ve Dil, Nesilleri Ruhu, Büyük Türkiye Rüyası, Edebiyatımızın İçinden, Hikâye Tahlilleri, Şiir Tahlilleri I-II, Tip Tahlilleri, Türk Edebiyatı Üzerine Araştırmalar, Tanpınar’ın Şiir Dünyası, Tevfik Fikret, Namık Kemal

Adalet Ağaoğlu (1929-…)

  • Kendisi genellikle radyo ve sahne oyunları, roman, öykü, anı, deneme türünde eserler vermiştir.
  • Adalet Ağaoğlu eserlerinde konu edindiği dönem genellikle toplumun çalkantılı olduğu ve bu dönemlerin bireyler üzerindeki etkilerini incelemiştir.
  • Eserlerindeki bir diğer başarı da biçimsel yönündeki başarısıdır. Özellikle ayrıntıları değerlendirişi, iç monologlar ve geriye dönüşler gibi değişik tekniklerden yararlanması oldukça dikkat çekmektedir.
  • Adalet Ağaoğlu daha çok doğa, toplum, zaman ilişkilerinin insanın iç dünyasındaki yansımalarını, düşünce üretebilecek boyutlarda irdelemiş ve bu yönüyle dikkat çekmiştir.
  • İşlenen temalar: Korku, ölüm, erkek-kadın ilişkileri, özveri, aşk, yaşlılık, gençlik, başkaldırı, özgürlüktür. Ve bu evrensel temalar güncel kaygılarla, dünyaya bakışıyla, toplumsal gelişmelerle iç içe verilmiştir.

Eserleri

Tiyatro ve radyo oyunları: Yaşamak, Evcilik Oyunu, Sınırlarda Aşk, Çatıdaki Çatlak, Tombala, Kış-Barış, Üç Oyun: (Bir Kahramanın Ölümü, Çıkış, Kozalar) Kendini Yazan Şarkı, Duvar Öyküsü, Çok Uzak-Fazla Yakın

Roman: Ölmeye Yatmak, Fikrimin İnce Gülü, Bir Düğün Gecesi, Yaz Sonu, Üç Beş Kişi, Hayır, Ruh Üşümesi, Romantik Bir Viyana Yazı

Öykü: Yüksek Gerilim, Sessizliğin İlk Sesi, Hadi Gidelim, Hayatı Savunma Biçimleri

Deneme: Geçerken, Başka Karşılaşmalar

Diğer Yapıtları: Göç Temizliği (Anı-Roman), Gece Hayatım (Rüya Anlatısı)

Arif Nihat Asya 1904-1975
  • Ünlü “Bayrak” şiirinden dolayı Bayrak Şairi olarak anılmıştır ve bu şiiri Adana’nın kurtuluş günü nedeniyle kaleme almıştır.
  • Aruz ölçüsüyle başladığı şiire hece ölçüsüyle devam etmiş; serbest şiir alanında da başarılı şiirler yazmıştır.
  • Sanat toplum içindir anlayışını benimseyip biçime de bir o kadar önem vermiştir.
  • Şiirlerinde yer yer halk değişlerinden kullanmıştır.
  • Şiirleri “destani şiirler, mistik şiirler, yurt güzellemeleri” olarak üç bölüme ayrılarak incelenebilir.
  • Dini konularda da şiirler yazmış ve bunun yanı sıra nükteye ve yergiye önem verdiği şiirler de kaleme almıştır.

Şiirleri

  • Heykeltıraş
  • Yastığımın Rüyası
  • Ayetler
  • Bir Bayrak Rüzgar Bekliyor
  • Kubbe-i Hadrâ
  • Kökler ve Dallar
  • Emzikler
  • Dualar ve Aminler
  • Aynalarda Kalan
  • Bütün Eserleri
  • Rubaiyyat-ı Ârif
  • Kıbrıs Rubaileri
  • Nisan
  • Kova Burcu
  • Avrupa’dan Rubailer
  • Bayrak

Düzyazı

  • Kanatlarını Arayanlar
  • Kubbeler
  • Ses ve Toprak
  • Top Sesleri
  • Kökler ve Dallar
  • Aramak ve Söyleyememek
  • Ayın Aynasında
  • Kanatlar ve Gagalar
Kemalettin Kamu (1901-1948)
  • İşlediği konu bakımından genellikle savaş duygularını dile getiren şiirlerinin yanında aşk, gurbet, yurttan da bahsetmiştir.
  • Cumhuriyet döneminin bağımsız sanatçıları arasındadır.
  • Vatanın işgalini bizzat yaşadığından doğduğu şehir Bayburt’u terk etmek zorunda kalmıştır bu da onda gurbet konusunu işlemesine neden olmuştur.
  • Hece ölçüsüyle lirik ve epik tarzda şiirler kaleme almıştır.
  • Dil bakımından şiirler sağlam ve sadedir.

Şiirleri

  • Gurbet
  • Gurbet Geceleri
  • Gurbette Renkler
  • Kimsesizlik
  • Bingöl Çobanları
  • Güz
  • İzmir’e Tahassür
  • Hazan Yolcusunda
  • İrşad
  • Söğüt
Ömer Bedrettin Uşaklı (1904-1946)
  • Memleket edebiyatı öncülerinden olan sanatçımız gezdiği yerleri, Anadolu’yu bir ressam duyarlılığı ile okuyucuya aktarmıştır.
  • Anadolu’da gezip gördüğü yerleri şiirlerine konu edinmiştir. Gezmesinin nedeni ise devlet memuru olmasıdır.
  • Toplumsal konulara dikkat eden sanatçımız, sanatının son döneminde Fransız şairlerden de etkilenmiştir.
  • Özellikle de Ardahan, Antakya ve Artvin’i eserlerine konu edinen sanatçı deniz, gurbet, özleyiş, tabiat konularını işlemiştir.

Şiir

Deniz Sarhoşları

Yayla Dumanı

Sarıkız Mermerleri

Ahmet Kutsi Tecer 1901-1967
  • Yazdığı ilk eserlerde bireysel duygularını dile getiren; işlediği konular aşk, ölüm, ıstırap olan şairin, daha sonraları memleket şiirlerine yöneldiğini söyleyebiliriz.
  • Memleket şiirini özelliklede köy havası içinde dile getirmiştir bu anlayışla orantılı şiirler yazmıştır.
  • Şiirlerinde kullandığı temel unsurlar: Türküler, destanlar, efsaneler, gelenek ve göreneklerdir.
  • Şiirlerinde kullandığı dil sadedir ve daima heceyi kullanmıştır.
  • Aşık Veysel’i tüm Türkiye’ye tanıtmış, Karacaoğlan ve Yunus Emre gibi büyük şairlerin bilinmeyen yönlerinin aydınlatılmasında katkı sağlamıştır.

Şiir

Tüm Şiirleri

Oyun

Yazılan Bozulmadan

Köşebaşı

Bir Pazar Günü

Koçyiğit Köroğlu

Satılık Ev

İnceleme

Köylü Temsilleri

Necip Fazıl Kısakürek 1905-1983

  • Yazmaya başladığı ilk dönemlerde şiirlerinde bireysel yalnızlık, ölüm, tabiat, kadın gibi konuları işlemiş; 1934 yılından sonra yönünü tasavvufi ve mistik konulardan yana çevirmiştir. Bu dönem şiirlerinde ise arada sırada ideolojik söylemlere rastlarız.
  • Yazdığı şiirlerde hece ölçüsünü başarılı bir şekilde kullanmış ve hece ölçüsünde en zor biçimleri denemiştir.
  • Dil bakımından hem sağlamdır hem de temizdir bunun yanı sıra güçlü bir teknikle şiirlerini yazmıştır. 

Şiir

Örümcek Ağı

Kaldırımlar

Sonsuzluk Kervanı

Çile

Şiirlerim

Maskenizi Yırtıyorum

Bir Pırıltı Binbir Işık

Büyük Kapı

Beklenen

Ben ve Ötesi

Roman

Aynadaki Yalan

Hikaye

Ruh Burkuntularından Hikayeler

Birkaç Hikaye Birkaç Tahlil

Hikayelerim

Otobiyografi

Kafa Kağıdı

Oyunlar

Tohum

Bir Adam Yaratmak

Künye

Sabırtaşı

Para

Namı Diğer Parmaksız Salih

Siyah Pelerinli Adam

Yunus Emre

Reis Bey

Ulu Hakan Abdülhamit

Piyeslerim

Kanlı Sarık

Behçet Kemal Çağlar 1908-1969

  • Memleket konularında yazdığı şiirleriyle tanınmış bir şairdir. Şiirleri de Atatürkçülük, memleketçilik önemli yer tutmaktadır.
  • Halk şiirleri yazarken mahlas olarak ‘’Ankaralı Aşık Ömer’’ adını çok sık olmasa da kullanmıştır.
  • Şiirlerini heceyle yazmıştır.
  • Onuncu Yıl Marşı’nın yazarıdır.
  • Şiir, inceleme, antoloji, oyun, söylev gibi birçok türde eser vermiş; özellikle yazdığı şiirlerle adını duyurmuştur.

Şiir

Erciyes’ten Kopan Çığ

Burada Bir Kalp Çarpıyor

Benden İçeri

Kur’an’ı Kerim’den İlhamlar

Malazgirt Zaferi’nden İstanbul Fethi’ne

Battal Gazi Destanı

Oyun

Çoban

Atilla

Deniz Abdal

İnceleme

Halkevleri

Biyografi

Hasan Ali Yücel ve Eserleri

Gezi

Hür Mavilikte

Düzyazı

Dolmabahçe’den Anıtkabir’e Kadar

Atatürk Deniz’inden Damlalar

Bugünün Diliyle Atatürk’ün Söylevleri

Zeki Ömer Defne 1903-1992
  • Yazdığı ilk şiirlerinde halk şairlerine yakın eserler vermiştir fakat daha sonra yeni şiire yönelmiştir.
  • Şiirlerinde kullandığı halk dili son derece sade ve incedir
  • Neredeyse bütün şiirlerinde lirizm hakimdir.
  • Edebiyat öğretmeni olan sanatçı sadece estetik amaç için değil; öğrencileri için de şiirler yazmıştır.
  • Birçok şehir için yazdığı güzellemeleriyle adını duyurmuştur.

Şiir

Denizden Çalınmış Ülke

Sessiz Nehir

Kardelenler

Ilgaz

Orta Anadolu

Ziller Çalacak

AYT Edebiyat Ana Sayfa